በዜጎች ላይ የሚኖረውን የግብር ጫና ሊጨምር ወይም የመንግስት ድጎማዎችን ሊቀንስ ይችላል

የዓለም አቀፍ የገንዘብ ድርጅት (IMF) በጥር 2018 ዓ.ም ይፋ ያደረገው የሀገር ሪፖርት ቁጥር 26/20 የኢትዮጵያ መንግስት የጀመረውን ሰፊ የኢኮኖሚ ማሻሻያ ተከትሎ በዜጎች ኑሮ ላይ የሚኖረውን ቀጣይ አንድምታ አመልክቷል።

ሪፖርቱ በዋናነት በአራተኛው “የተራዘመ የብድር አገልግሎት” (Extended Credit Facility – ECF) ክለሳ ላይ ያተኮረ ሲሆን ለኢኮኖሚው መረጋጋት ሲባል የሚወሰዱ እርምጃዎች በዜጎች ላይ ቀጥተኛ ተፅዕኖ ሊኖራቸው እንደሚችል ይጠቁማል።

የዕዳ ጫና እና የመንግስት ወጪዎች

በሰነዱ ውስጥ የተካተተው የዕዳ ዘላቂነት ትንተና (Debt Sustainability Analysis) መንግስት የሀገሪቱን የብድር ጫና ለመቀነስ ጥብቅ የፋይናንስ ቁጥጥር እንዲያደርግ የሚያሳስብ ነው። ይህ የፖሊሲ አቅጣጫ የተለያዩ እርምጃዎች ሊያስከትል እንደሚችል ተንታኞች ይገልጻሉ።

ከነዚህም መካከል መንግስት የበጀት ጉድለቱን ለመሙላት እንደ ነዳጅ፣ ኤሌክትሪክ እና መሰረታዊ ሸቀጦች ላይ የሚያደርገውን ድጎማ ደረጃ በደረጃ ሊቀንስ ይችላል። የመንግስትን የሀገር ውስጥ ገቢ ለማሳደግ የሚደረገው ጥረት አዳዲስ የግብር አይነቶችን ሊያስከትል ወይም ነባር ታሪፎችን ሊጨምር እንደሚችል ሪፖርቱ ያስገነዝባል።

የአፈጻጸም መስፈርቶች እና የፖሊሲ ማሻሻያ

የአይ ኤም ኤፍ የልዑካን ቡድን እስከ ታህሳስ ወር ላይ ባደረገው ክትትል መንግስት የብድር ድጋፉን ለማግኘት የተቀመጡ የአፈጻጸም መስፈርቶችን (Performance Criteria) ማሟላት እንዳለበት አጽንኦት ሰጥቷል። እነዚህ መስፈርቶች የዋጋ ግሽበትን ለመቆጣጠር እና የውጭ ምንዛሬ ተመንን ለማረጋጋት የሚደረጉ ጥረቶችን ያካትታሉ።

ሰነዱ የመንግስትን የፖሊሲ አቅጣጫዎች ለዜጎች እና ለዓለም አቀፍ ማህበረሰብ ግልጽ ለማድረግ የታለመ ሲሆን የፋይናንስ ዋስትና ክለሳዎችም (Financing Assurances Review) መካተታቸው ታውቋል። ምንም እንኳን ማሻሻያዎቹ በአጭር ጊዜ የኑሮ ጫና ሊፈጥሩ ቢችሉም የኢኮኖሚውን ዘላቂነት ለማረጋገጥ አስፈላጊ መሆናቸውን የአይ ኤም ኤፍ የሥራ አስፈጻሚዎች ገልጸዋል።