የደቡብ አፍሪካው የፖለቲካ ቁንጮ ጁሊየስ ማሌማ የአምስት ዓመት እስራት ተፈረደባቸው

የደቡብ አፍሪካው ታዋቂ እና አነጋጋሪ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ፣ የኢኮኖሚ ነፃነት ታጋዮች (EFF) ፓርቲ መሪ ጁሊየስ ማሌማ የጦር መሣሪያ ሕግን በመጣስ ጥፋተኛ ተብለው የአምስት ዓመት እስራት ተፈረደባቸው። ዛሬ ሚያዝያ 8 ቀን 2018 ዓ.ም (April 16, 2026) በኩጎምፖ (ቀድሞ ምስራቅ ለንደን) ከተማ በሚገኝ ፍርድ ቤት የተሰጠው ይህ ውሳኔ በሀገሪቱ ፖለቲካ ላይ ከፍተኛ ድንጋጤ ፈጥሯል።

የጁሊየስ ማሌማ የክስ መዝገብ የተከፈተው እ.ኤ.አ. በ2018 የፓርቲያቸውን አምስተኛ ዓመት የምስረታ በዓል በሚያከብሩበት ወቅት በታየ አንድ ተንቀሳቃሽ ምስል (ቪዲዮ) ነበር። በወቅቱ ማሌማ በመድረክ ላይ ሆነው አውቶማቲክ ጠመንጃ ወደ ሰማይ ሲተኩሱ የታዩ ሲሆን ይህም በሕዝብ ደህንነት ላይ አደጋ ጥሏል በሚል ክስ ተመስርቶባቸዋል።

ማሌማ በክርክሩ ወቅት ጠመንጃው “አሻንጉሊት” (Toy Gun) እንደነበርና ድርጊቱም ለትዕይንት ብቻ የተደረገ መሆኑን ቢገልጹም የፍርድ ቤቱ ዳኛ ግን የቀረቡትን የፎረንሲክ ማስረጃዎች መሠረት በማድረግ ድርጊቱ እውነተኛ የጦር መሣሪያ የተገኘበት እና ያለፈቃድ የተፈጸመ መሆኑን አረጋግጠዋል።

ፍርድ ቤቱ በማሌማ ላይ ሁለት ዋና ዋና የጥፋተኝነት ውሳኔዎችን አስተላልፏል። ያለፈቃድ የጦር መሣሪያ መያዝ የ5 ዓመት እስራት። ያለፈቃድ ጥይት መያዝ የ2 ዓመት እስራት።

ሁለቱም ቅጣቶች ጎን ለጎን (Concurrently) እንዲፈጸሙ በመወሰኑ ማሌማ በአጠቃላይ ለአምስት ዓመታት በእስር እንዲቆዩ ተፈርዶባቸዋል።

ይህ ውሳኔ ለማሌማ የፖለቲካ ተሳትፎ ትልቅ አደጋ ደቅኗል። በደቡብ አፍሪካ ሕግ መሠረት ማንኛውም ግለሰብ ከ12 ወራት በላይ በሚቆይ እስራት ከተቀጣ በፓርላማ ውስጥ የማገልገል መብቱን ያጣል። በመሆኑም ፍርዱ ተግባራዊ የሚሆን ከሆነ ማሌማ የፓርላማ ወንበራቸውን ሊያጡ ይችላሉ።

ሆኖም ግን የማሌማ የሕግ አማካሪዎች ወዲያውኑ የይግባኝ ጥያቄ ያቀረቡ ሲሆን ፍርድ ቤቱም ይግባኙን ተቀብሏል። በመሆኑም ማሌማ በይግባኝ ሂደቱ ወቅት በነፃነት የሚቆዩ ሲሆን ጉዳዩ በከፍተኛ ፍርድ ቤት ታይቶ የመጨረሻ ውሳኔ እስኪያገኝ ድረስ የፓርላማ አባልነታቸው ይቀጥላል።

የደጋፊዎች ተቃውሞ

ፍርዱ በተሰጠበት ወቅት ከፍርድ ቤቱ ውጭ በመቶዎች የሚቆጠሩ የEFF ደጋፊዎች “ቀይ ለባሾች” በመሰብሰብ ተቃውሟቸውን ሲገልጹ ውለዋል። ደጋፊዎቹ “ፍርዱ ፖለቲካዊ ሴራ ነው” በሚል መፈክሮችን ሲያሰሙ የነበረ ሲሆን የፓርቲው አመራሮችም ማሌማን ለማዳን ማንኛውንም የሕግ መንገድ እንደሚከተሉ አስታውቀዋል።

ይህ የፍርድ ውሳኔ በደቡብ አፍሪካ የሚቀጥለውን ምርጫ እና የፓርቲዎችን የኃይል ሚዛን እንዴት ሊቀይረው ይችላል የሚለው ጉዳይ የብዙዎች የውይይት አጀንዳ ሆኗል።