በመካከለኛው ምስራቅ የተቀሰቀሰው ጦርነት ያስከተለው የነዳጅ ዋጋ ንረት እና የአቅርቦት መገታት የዓለምን ኢኮኖሚ ማናወጡን ቀጥሏል። በተለይም በእስያ ሀገራት ላይ የደቀነው ስጋት እየከፋ የመጣ ሲሆን ደሴቲቱ ሀገር ስሪላንካ ሊከሰት የሚችለውን የነዳጅ እጥረት ለመቋቋም እጅግ ጥብቅ የሆኑ የቁጠባ እርምጃዎችን መውሰድ ጀምራለች።
የስሪላንካ መንግሥት ባወጣው አዲስ መመሪያ መሠረት በየሳምንቱ ረቡዕ የመንግሥት መሥሪያ ቤቶች ዝግ እንዲሆኑ ተወስኗል። ይህም ትምህርት ቤቶችን እና ዩኒቨርሲቲዎችን የሚጨምር ሲሆን የሀገሪቱ የሥራ ቀናትም ወደ አራት ቀናት ብቻ ዝቅ እንዲሉ ተደርጓል።
ይህ ውሳኔ የተላለፈው የመንግሥት ሠራተኞች ወደ ሥራ ቦታ በሚጓጓዙበት ወቅት የሚባክነውን ነዳጅ ለመቀነስ እና ሀገሪቱ ያላትን ውስን የነዳጅ ክምችት ለረጅም ጊዜ ለማቆየት ታስቦ እንደሆነ ተገልጿል። ሆኖም ውሳኔው እንደ ጤና፣ ፖሊስ እና ኢሚግሬሽን ያሉ ወሳኝ አገልግሎት ሰጪ ተቋማትን አይመለከትም።
ነዳጅ በኮታ
ከሥራ ቀናት መቀነስ በተጨማሪ ስሪላንካ ዜጎች ነዳጅ የሚገዙበትን መጠን የሚገድብ የኮታ ሥርዓት በድጋሚ ተግባራዊ አድርጋለች። “ብሔራዊ የነዳጅ ፓስ” (National Fuel Pass) በተባለው ምዝገባ መሠረት፦
- ለግል መኪና ባለቤቶች በሳምንት 15 ሊትር ብቻ፣
- ለሞተር ሳይክል ተጓዦች ደግሞ በሳምንት 5 ሊትር ብቻ እንዲፈቀድ ተወስኗል።
የሀገሪቱ ፕሬዝዳንት አኑራ ኩማራ ዲሳናያኬ ለሕዝባቸው ባስተላለፉት መልዕክት በመካከለኛው ምስራቅ ያለው ግጭት በቀላሉ የሚረግብ አለመሆኑን ጠቁመው “ለከፋው ሁኔታ ሁላችንም መዘጋጀት አለብን” ሲሉ አስታውቀዋል። የነዳጅ ዋጋ በዓለም ገበያ በአንድ በርሜል 100 ዶላር መድረሱ እና በሆርሙዝ ስምጥ (Strait of Hormuz) በኩል የሚደረገው ጉዞ መስተጓጎሉ ስሪላንካን መሰል ታዳጊ ሀገራትን ክፉኛ እየጎዳ ይገኛል።
ስሪላንካ ይህንን እርምጃ የወሰደች የመጀመሪያዋ ሀገር አይደለችም። ሌሎች የእስያ ሀገራትም የነዳጅ ድጎማዎችን በማንሳት የኤሌክትሪክ አጠቃቀምን በመገደብ እና የቤት ውስጥ ሥራን (Work from home) በማበረታታት ላይ ይገኛሉ።
የሆርሙዝ ስምጥ መዘጋት ወይም መገታት ለዓለም ነዳጅ አቅርቦት ደም ወሳጅ በመሆኑ ጦርነቱ በዚሁ የሚቀጥል ከሆነ ሌሎች ሀገራትም መሰል “የመቆጠብ” እርምጃዎችን መውሰዳቸው የማይቀሬ ይመስላል።
